Ochrona powietrza

Zapraszamy mieszkańców do zapoznania się z stale aktualizowaną mapą monitoringu jakości powietrza w obrębie województwa małopolskiego opracowaną przez Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w Krakowie.
monitoring.krakow.pios.gov.pl


W ramach Projektu zintegrowanego LIFE „Wdrażanie Programu ochrony powietrza dla województwa małopolskiego – Małopolska w zdrowej atmosferze” oraz przy współpracy z Krakowskim Alarmem Smogowym na terenie gminy Kocmyrzów-Luborzyca został przeprowadzony pomiar pyłu zawieszonego PM10. Badanie zostało przeprowadzone od 15.03-20.03.2017 oraz od 27.03- 08.04.2017, przy użyciu miernika laserowego DUSTTRAK II AEROSOL MONITOR 8530 przystosowanego do pomiarów środowiskowych, który był zainstalowany na parapecie okiennym budynku urzędu Gminy Kocmyrzów –Luborzyca.
Poniżej zamieszczamy szczegółowy raport z przedmiotowego badania: PDF - 556 kB


Urząd Gminy Kocmyrzów-Luborzyca informuje, iż w dniu 23 stycznia 2017 r. Sejmik Województwa Małopolskiego podjął uchwałę Nr XXXII/452/17 w sprawie wprowadzenia na obszarze województwa małopolskiego ograniczeń i zakazów w zakresie eksploatacji instalacji, w których następuje spalanie paliw.

Przedmiotowy uchwała nie wprowadza całkowitego zakazu palenia węglem, a jedynie wymogi dla paliw w tym dla węgla i drewna. Od 1 lipca 2017 r. będzie funkcjonował zakaz stosowania mułów i flotów węglowych oraz zakaz spalania drewna o wilgotności powyżej 20%. Dodatkowo nowo instalowane kotły, będą musiały spełniać określone wymagania, zgodnie z którymi nie będą mogły emitować więcej niż 40 mg/m³ pyłów.
W powstających domach nie będzie możliwości instalacji kotła na węgiel lub drewno, który nie spełnia żadnych norm emisji zanieczyszczeń. Dopuszczalne, będą jedynie nowoczesne kotły piątej klasy. Mieszkańcy Małopolski, którzy posiadają kotły niespełniające standardów emisyjnych, zgodnie z ww. uchwałą, będą musieli je wymienić do końca 2022 r. Kotły trzeciej i czwartej klasy będą musiały zostać wymienione do końca 2026. istniejące kotły klasy 5 będą mogły być eksploatowane bezterminowo.
Kominki będą musiały charakteryzować się sprawnością cieplną na poziomie 80 proc. Na już istniejących kominkach, które nie spełniają tego wymogu, będzie trzeba zamontować urządzenia redukujące emisję pyłu tj. np. elektrofiltry.

Uchwała Nr XXXII/452/17 Sejmiku Województwa Małopolskiego z dnia 23 stycznia 2017 r. w sprawie wprowadzenia na obszarze województwa małopolskiego ograniczeń i zakazów w zakresie eksploatacji instalacji, w których następuje spalanie paliw.
Podsumowanie wymagań uchwały antysmogowej dla Małopolski


Statystyki są alarmujące – 98% Małopolan oddycha powietrzem, które zawiera zbyt dużą ilość rakotwórczego benzo(a)pirenu. To problem szczególnie dotkliwy w okresie jesienno-zimowym, kiedy rozpoczyna się sezon grzewczy. Dlatego właśnie teraz startuje kampania społeczna pod hasłem „Dymem z pieca zabijasz”, która ma uświadomić mieszkańcom, że ich indywidualne decyzje mają wpływ na zdrowie i życie wielu osób. Kampania jest realizowana w ramach projektu LIFE i jest już kolejną inicjatywą władz Małopolski na rzecz czystego powietrza.

Kampania zostanie zrealizowana w czterech odsłonach i potrwa prawie do połowy 2018 roku. Billboardy i plakaty pojawią się w całej Małopolsce – w Krakowie, Miechowie, Oświęcimiu, Wieliczce, Tarnowie, Nowym Sączu, Krynicy, Nowym Targu, Zakopanem i Białym Dunajcu. W telewizji i radiu zostaną wyemitowane spoty, a do mieszkańców trafi specjalna gazeta, w której znajdą m.in. informacje na temat szkodliwości smogu, ale też te dotyczące możliwości wymiany starych pieców.
– Kampania jest prowokacyjna. Ale w ten sposób chcemy dotrzeć do odbiorcy – mieszkańca Małopolski - i uświadomić mu, że jego decyzje wpływają na zdrowie i życie nie tylko jego samego, ale też jego dzieci i sąsiadów. Nikomu nie może się wydawać, że to czym pali w swoim piecu, to tylko jego sprawa – przekonuje marszałek Jacek Krupa i dodaje: - Wszyscy chcemy oddychać powietrzem, które nie stanowi zagrożenia dla naszego zdrowia.
Od 15 listopada mieszkańcy Małopolski mogą też korzystać ze specjalnej infolinii. Dzwoniąc pod numer 12 63 03 100 będą mogli dowiedzieć się m.in. jak zyskać dofinansowanie na wymianę starego pieca.
Jak wynika z analiz przeprowadzonych w ramach aktualizacji Programu ochrony powietrza dla naszego regionu, problem z przekraczaniem dopuszczalnych poziomów pyłu PM10 ma aż 120 małopolskich gmin (najgorsze wyniki zanotowano w Krakowie, Nowym Sączu, Kętach, Skawinie i Tuchowie), a pyłu PM2,5 (powyżej 20 ug/m3) – 109 gmin. Najgorszy wynik odnotowano w przypadku benzo(a)pirenu – żadna z gmin w Małopolsce nie mieści się w dopuszczalnej normie.
Dlatego Małopolska od kilku lat prowadzi aktywne działania zmierzające do poprawy jakości powietrza, wyróżniając się pod tym względem nie tylko w kraju, ale również w Europie Środkowo – Wschodniej.
- Wprowadziliśmy uchwałę antysmogową dla Krakowa, realizujemy projekt LIFE, na który otrzymaliśmy 10 mln euro z Komisji Europejskiej (a cały jego budżet wynosi 17 mln euro) i aktualizujemy Program ochrony powietrza. Dzięki funduszom europejskim wspieramy wymianę starych pieców węglowych – wylicza wicemarszałek Wojciech Kozak. – Zmierzamy do tego, aby w Małopolsce mogły być montowane tylko piece 5 klasy. Idziemy w dobrą stronę, chociaż droga nie jest łatwa. Jesteśmy jednak zdeterminowani, aby walczyć o czyste powietrze, aby nam wszystkim oddychało się lepiej i zdrowiej – dodaje.
Zanieczyszczenie powietrza pyłem zawieszonym i benzo(a)pirenem przyczynia się do:

  • chorób układu oddechowego: astmy, raka płuc, przewlekłej obturacyjnej choroby płuc, częstych infekcji dróg oddechowych,
  • chorób układu krwionośnego: zawału serca, nadciśnienia tętniczego, choroby niedokrwienna serca, zaburzenia rytmu serca, niewydolności serca,
  • chorób układu nerwowego: problemów z pamięcią i koncentracją, wyższego poziomu niepokoju, stanów depresyjnych, zmian anatomicznych w mózgu, choroby Alzhaimera, przyspieszonego starzenia układu nerwowego, udaru mózgu,
  • chorób układu rozrodczego: bezpłodności, przedwczesnego porodu, obumarcia płodu.

Niebezpieczna jest nawet stosunkowo krótka ekspozycja na pył zawieszony, zwłaszcza w przypadku wysokich stężeń tej substancji. Szczególnie zagrożone są dzieci, osoby starsze oraz osoby cierpiące na choroby układu krążenia lub choroby układu oddechowego.

***

Dotychczasowe działania na rzecz poprawy jakości powietrza w Małopolsce:

  1. Przyjęcie w styczniu 2016 roku przez Sejmik Województwa Małopolskiego uchwały antysmogowej dla Krakowa, która wprowadza całkowity zakaz stosowania paliw stałych w kotłach, piecach i kominkach (od września 2019 roku). Uchwała to odpowiedź na postulaty Krakowian domagających się radykalnych działań na rzecz poprawy jakości powietrza.
  2. Aktualizacja Programu ochrony powietrza dla województwa małopolskiego. Projekt zakłada, że nowo montowane kotły będą spełniać wymagania klasy 5, przy jednoczesnym wyeliminowaniu spalania mułów i flotów węglowych. Priorytetem jest zahamowanie tworzenia nowych źródeł niskiej emisji. Obecnie rocznie w Małopolsce montowanych jest nawet 12 tys. kotłów, które nie muszą spełniać żadnych norm. Natomiast do 2023 roku wszystkie kotły, które nie spełniają norm, będą musiały zostać zastąpione kotłami klasy 5. Pozwoli to ograniczyć emisję pyłów o ponad 90%, co przełoży się z kolei na niższe średnio o 40-50% poziomy pyłu i aż o 70-80% niższe poziomy benzo(a)pirenu w powietrzu. Trwają konsultacje społeczne projektu Programu ochrony powietrza - do 30 listopada każdy może zgłosić uwagi.
  3. Realizacja projektu LIFE, za który Małopolska zebrała pozytywne oceny od Komisji Europejskiej. W jego realizację zaangażowało się 62 partnerów (w tym 55 gmin z Małopolski i województwo śląskie). Głównym założeniem projektu jest utworzenie sieci eko-doradców w małopolskich gminach, którzy będą m.in. wspierać wdrażanie „Programu ochrony powietrza dla województwa małopolskiego” oraz pozyskiwać środki zewnętrzne na działania ograniczające emisję zanieczyszczeń.
  4. Wsparcie w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Małopolskiego na lata 2014-2020. Na regionalną politykę energetyczną zarezerwowano 420 mln euro, m.in. na: zwiększenie wykorzystanie odnawialnych źródeł energii, eko-przedsiębiorstwa, poprawę efektywności energetycznej budynków mieszkalnych i sektora publicznego, niskoemisyjny transport miejski oraz redukcję emisji zanieczyszczeń do powietrza. W tym ostatnim przypadku do podziału jest 100 mln euro, m.in. na wymianę starych kotłów węglowych.

Nie wrzucajmy śmieci do pieca. Pomyślmy o szkodach jakie wyrządzamy w ten sposób sobie, bliskim i całemu środowisku!

Spalanie różnego rodzaju odpadów w paleniskach domowych powoduje emisję do atmosfery zanieczyszczeń takich jak:

  • pyły, które odkładając się w glebie , powodują szkodliwe dla zdrowia człowieka zanieczyszczanie metalami ciężkimi
  • tlenki węgla – trujące dla ludzi i zwierząt
  • tlenki azotu – powodują uszkodzenia płuc
  • dwutlenki siarki
  • rakotwórcze związki zwane dioksynami

Spalanie śmieci jest również niekorzystne dla pieców i przewodów kominowych. Na ściankach osadza się trudna do usunięcia sadza, której nadmiar może doprowadzić do zapalenia się przewodu kominowego i pożaru.

Segreguj śmieci i pozbywaj się ich w sposób zgodny z prawem.

Segregacja odpadów, co i gdzie wrzucać?


W roku 2015 r. we współpracy z 13 gminami zebranymi w ramach stowarzyszenia Metropolia Krakowska, na terenie gminy Kocmyrzów-Luborzyca, przeprowadzono za pomocą indywidualnych ankiet, inwentaryzację czynnych pieców, kotłowni oraz kominków na paliwo stałe, której wyniki kształtują się następująco.
Spośród 4 119 budynków znajdujących się na terenie gminy Kocmyrzów-Luborzyca, inwentaryzacji poddano 530 budynków mieszkalnych, co stanowi 12% wszystkich budynków. Jak wynika z analizy ankiet głównym źródłem grzewczym w budownictwie mieszkalnym w gminie Kocmyrzów-Luborzyca są kotły węglowe, w które wyposażonych jest 59% obiektów. Drugie, pod względem częstości występowania są kotły gazowe, które stanowią 31% ogólnej liczby kotłów. Około 6% gospodarstw posiada piece kaflowe – najbardziej uciążliwe dla środowiska. Średni wiek kotła węglowego wynosi w gminie Kocmyrzów-Luborzyca 8 lat. Średnie roczne zużycie węgla w gospodarstwie domowym wynosi 3,7 ton, a gazu – 1892 m3.
W przypadku wymiany źródła ciepła na nowe, ekologiczne ponad połowa (64%) ankietowanych odpowiedziała, że jest zainteresowana wymianą kotła. Osoby, które nie chcą wymieniać źródła ciepła stanowią ok. 34% mieszkańców gminy. Niskie zainteresowanie tego typu inwestycją wynika przede wszystkim z braku środków finansowych na przedsięwzięcie lub posiadaniem niedawno wymienianego kotła (przede wszystkim nowe budownictwo).
W kwestii wykorzystania odnawialnych źródeł energii, większość ankietowanych mieszkańców gminy jest zainteresowana montażem odpowiednich instalacji, przy czym aż 65% badanych uzależnia swoje zainteresowanie od uzyskania dofinansowania. Ponad 1/3 mieszkańców (33%) nie jest w ogóle zainteresowana tego typu inwestycjami. Natomiast 1% planuje zakup instalacji OZE, nawet bez zewnętrznego dofinansowania.

Biorąc pod uwagę wyniki ww. inwentaryzacji Gmina Kocmyrzów-Luborzyca w ramach Zintegrowanych Inwestycji Terytorialnych dla Krakowskiego Obszaru Funkcjonalnego, wystąpiła o przyznanie środków finansowych na wymianę źródeł ciepła. Biorąc pod uwagę ogólne zapisy w ramach programu wymiany źródeł ciepła będzie możliwość wymiany kotłów co i pieców kaflowych opalanych paliwami stałymi (węgiel, drewno), na nowoczesne (nisko emisyjne), kotły zasilane gazem lub biomasą.
W momencie ustalenia ostatecznych kryteriów przystąpienia przez indywidualnych wnioskodawców do przedmiotowego programu, tut. urząd gminy przeprowadzi odpowiednią akcje informacyjną w tym zakresie, za pośrednictwem gminnej strony internetowej, prasy lokalnej oraz za pośrednictwem ogłoszeń rozsyłanych do władz poszczególnych sołectw.


Wszystkich zainteresowanych wymianą pieców węglowych na gazowe lub na biomasę informujemy, iż gmina Kocmyrzów-Luborzyca będzie realizowała projekt wymiany kotów węglowych w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Małopolskiego, 4 Priorytetowej Regionalnej Polityki Energetycznej, działanie 4.4 Redukcja Emisji Zanieczyszczeń do Powietrza, poddziałanie 4.4.1 Obniżenie Poziomu Niskiej Emisji w latach 2017-2019.

Działanie będzie skierowana na wymianę starych urządzeń grzewczych na paliwa stałe wraz z wykonaniem wewnętrznych instalacji w budynku niezbędnych do prawidłowego funkcjonowania nowego systemu ogrzewania. Wsparcie będzie udzielone na inwestycje w źródła ciepła spalające paliwa gazowe lub wykorzystujące biomasę lub wykorzystujące odnawialne źródła energii.
Beneficjent (gmina) będzie zobowiązany do egzekwowania od odbiorców końcowych (mieszkańców), wykonania obowiązku likwidacji starego kotła i użytkowania wyłącznie dofinansowanego systemu ogrzewania.
Wsparte projekty muszą skutkować redukcją CO2 co najmniej o 30% w odniesieniu do istniejących instalacji.

Planowane dofinansowanie:
W przypadku wymiany na nowy kocioł:
Dofinansowanie do źródła ciepła - 350 zł/kW mocy nowego źródła ciepła, maksymalnie do wysokości mocy wyznaczonej w wyniku przeprowadzenia oceny energetycznej budynku i nie więcej niż 8 tys. zł/kocioł w przypadku budynku jednorodzinnego lub nie więcej niż 10 tys. zł/kocioł w przypadku budynku wielorodzinnego, dla którego jest wprowadzane wspólne źródło ciepła dla więcej niż jednego lokalu. Dofinansowanie do instalacji wewnętrznej obejmować będzie zakup/modernizacja/montaż instalacji wewnętrznej w budynku jeżeli konieczność inwestycji będzie wynikała z przeprowadzonej oceny energetycznej - maksymalnie do 6 tys. zł w przypadku budynku jednorodzinnego lub wielokrotności 6 tys. zł zgodnej z liczbą odrębnych lokali mieszkalnych w budynku wielorodzinnym i nie więcej niż 80 zł/1m2 ogrzewanej powierzchni.
W przypadku wymiany na odnawialne źródło energii (instalacja pompy ciepła):
Dofinansowanie do źródła ciepła w kwocie do 350 zł/kW mocy wyliczonej w wyniku oceny energetycznej (mocy potrzebnej na przygotowanie ciepłej wody użytkowej oraz wynikającej z zapotrzebowania na ciepło budynku) i nie więcej niż 8 tys. zł/źródło w przypadku budynku jednorodzinnego lub nie więcej niż 10 tys. zł/źródło w przypadku budynku wielorodzinnego.
Dofinansowanie do instalacja wewnętrzna – w kwocie do 6 tys. zł w przypadku budynku jednorodzinnego lub wielokrotności 6 tys. zł zgodnej z liczbą odrębnych lokali mieszkalnych w budynku jednorodzinnym i nie więcej niż 80 zł/1m2 ogrzewanej powierzchni.

W związku z tym zachęcamy wszystkich zainteresowanych wymianą pieców węglowych o wypełnienie poniższej ankiety, która ma na celu oszacowanie skali zapotrzebowania i zainteresowania wymianą pieców węglowych na piece opalane paliwami gazowymi lub biomasą. W momencie pozyskania przez gminę dofinansowania ogłoszony zostanie nabór wniosków oraz wskazane zostaną szczegółowe warunki dotyczące wymiany pieców węglowych.

Pobierz ankietę: DOC - 45 kB, PDF - 78 kB.